Pokaż/Ukryj opcje strony

Królowa Elżbieta II na banknotach

data publikacji: 15 Stycznia 2009

autor: NBPortal

Pierwsze pieniądze w postaci monet opatrywano symbolami odnoszącymi się do dóbr naturalnych (kwiaty, owoce) lub do wizerunków znakomitych bóstw (Atena, Artemida) czy też symboli (np. pszczoła reprezentująca kapłanki Artemidy z Efezu). Symbolem Rzymu przez około 500 lat była wilczyca z bliźniętami (według legendy wilczyca karmiła Romulusa i Remusa), a nieco później bogini Roma w hełmie frygijskim.

W późniejszym czasie na monetach umieszczano portrety ludzi żyjących. Z chwilą pojawienia się monarchii w III w. starej ery rola kobiet, matek królów zaczyna ogromnie wzrastać. Zamieszcza się je obok królewskich małżonków oraz synów na monetach państw hellenistycznych.

Pierwszą kobietą sportretowaną na monetach rzymskich była Oktawia, żona Marka Antoniusza. W Anglii po wojnie Dwóch Róż, czyli w początkach panowania dynastii Tudorów, Maria Tudor (1553 - 1558) zamieściła na monetach swój portret. Za czasów jej następczyni Elżbiety I portret królowej w koronie wykonany był starannie. Królowa została ukazana w ubiorze z kołnierzem w kształcie kryzy i z włosami opadającymi na szyję. Z boku umieszczono tarczę herbową i napis E.R. – Elisabeth Regina.

Na niektórych monetach o niższych nominałach dodawano różę, będącą wyrazem ochrony królowej przed niebezpieczeństwem. Podobnie jest obecnie z królową Elżbietą II. Rodzaj ubioru królowej i symbole władzy podkreślają jej majestat.

Najwcześniejszym symbolem władzy zdobiącym głowę władcy na monetach średniowiecznych był wieniec laurowy, w starożytności przynależny władcom oraz bogom.

Pod koniec panowania Cesarstwa Rzymskiego pojawia się na głowach władców diadem, czyli opaska z tkaniny lub szlachetnego metalu, nieraz ozdobiona drogimi kamieniami. Symbolem władzy jest też korona, która pojawia się na monetach bizantyjskich za panowania Tyberiusza II w latach 578–582. Formy koron na przestrzeni dziejów zmieniały się. Królowie angielscy od końca XIV w. używali koron otwartych i łukowato zamkniętych. Inny rodzaj stanowią korony w kształcie promienisto rozłożonych pałek zakończonych kulkami, występujące na monetach angielskich już pod koniec X i do połowy XI w. Spotykamy też atrybut władzy królewskiej – głowę w hełmie jako wyraz rycerskiego uzbrojenia, w późniejszych czasach element insygnialny nieraz opatrzony pióropuszem (banknot 5-funtowy z lat 1957–67).

Ponieważ Elżbieta II Królowa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej od 1952 r. jest głowa brytyjskiej Wspólnoty Narodów, jej portret umieszczany jest na wielu banknotach i monetach krajów i terytoriów zależnych. Obecnie wizerunek królowej Elżbiety II umieszczony jest na banknotach:

  1. terytoriów zależnych od Wielkiej Brytanii: Gibraltar, Kajmany, Falklandy, Man, wyspa Św. Heleny,
  2. Wielkiej Brytanii – Anglii i Wysp Normandzkich (Jersey, Goernsey),  
  3. Państw - członków brytyjskiej Wspólnoty Narodów, 
  4. Australii, 
  5. Kanady,
  6. Nowej Zelandii,
  7. Bermudy (na Oceanie Atlantyckim),
  8. Bahamy (Ameryka Środkowa),
  9. Belize (dawny Honduras Brytyjski, Ameryka Środkowa),
  10. Państw położonych we wschodniej części Morza Karaibskiego, mających wspólną walutę, jak np.: Antigua i Barbuda, Dominika, Grenada, Saint Lucia, Saint Vincent i Grenadyny.