Pokaż/Ukryj opcje strony

Analiza kosztów i korzyści

(ang. cost-benefit analysis, CBA) – złożona metoda oceny efektywności inwestycji i projektów biorąca pod uwagę całość przewidywanych korzyści i kosztów, w tym elementy ilościowe i jakościowe, pozwalająca na określenie stopnia efektywności inwestycji w złożonym otoczeniu.

W analizie kosztów i korzyści poza aspektami finansowo-ekonomicznymi przedsięwzięcia uwzględniane są aspekty społeczne, kulturowe czy środowiskowe, ujmowane w postaci kosztów zewnętrznych. CBA jest szczególnie przydatna w ocenie projektów, których realizacja związana jest z dużą liczbą korzyści i kosztów ponoszonych przez różne grupy interesariuszy, oraz w których głównym kryterium wyboru nie jest koniecznie maksymalizacja zysku finansowego. Podstawą teoretyczną CBA jest ekonomia dobrobytu.

CBA ma charakter ilościowy, co oznacza konieczność sprowadzenia kategorii jakościowych do przeliczalnych wartości. W ramach analizy kosztów i korzyści wszystkie korzyści i straty wyrażane są w jednostkach finansowych i z uwzględnieniem ich zmiany wartości w czasie (wartość bieżąca netto). Do wyceny kosztów i korzyści społecznych stosuje się społeczną stopę dyskontową (social discount rate).

Analiza CBA może być przykładowo przeprowadzona dla oceny skutków wprowadzenia nowej regulacji czy budowy nowej drogi szybkiego ruchu. Na ogół realizowana jest zgodnie z zaprezentowanym obok schematem.

Analiza kosztów i korzyści