Strona nbportal.pl używa ciasteczek (cookies) umożliwiajacych właściwe jej działanie. Dowiedz się więcej Akceptuję

GIEŁDA: Notowania ciągłe i jednolite

Ocena: 4.0, Liczba oddanych głosów: 41Ocena: 4.0, Liczba oddanych głosów: 41Ocena: 4.0, Liczba oddanych głosów: 41Ocena: 4.0, Liczba oddanych głosów: 41Ocena: 4.0, Liczba oddanych głosów: 41
41
niedziela, 14 stycznia 2007 12:55 | Autor: Jarosław Ziębiec, GPW w Warszawie
Zdjecie: Fot. archiwum NBPortal.pl

Są dwa różne systemy notowań instrumentów finansowych na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie. Systemy notowań różnią się między sobą m.in. sposobem i czasem zawierania transakcji. O tym, w jaki sposób notowane są różne instrumenty finansowe na Giełdzie decyduje Zarząd Giełdy.

Zarząd ma do wyboru dwa systemy:

  • notowania ciągłe,
  • notowania jednolite (tzw fixingi).

Najważniejszym kryterium, które brane jest pod uwagę przy klasyfikacji akcji do danego sytemu obrotu jest płynność obrotu.

Notowania w systemie jednolitym

Notowania jednolite zwane są popularnie fixingami, w którym notowane są przede wszystkim akcje spółek o średniej lub niskiej płynności.

Transakcje w systemie jednolitym zawierane są w dwóch, z góry określonych momentach sesji, czyli w tzw. fixingach, podczas których na podstawie złożonych wcześniej zleceń, ustala się jedną cenę, po której realizowane są zlecenia. Fixing odbywa się o godzinie 11:15 oraz o 15:00. Kurs, po którym realizowane są transakcje wyznaczany jest automatycznie przez system komputerowy giełdy przy wykorzystaniu kilku podstawowych zasad:

  • osiągnięcia jak największego wolumenu obrotu,
  • zrównoważenia popytu i podaży - minimalizacji różnicy pomiędzy liczbą papierów w zleceniach sprzedaży i zleceniach kupna, które można zrealizować przy określonym kursie,
  • osiągnięcia jak najmniejszych wahań kursów, czyli minimalizacji różnicy pomiędzy określanym kursem, a kursem odniesienia.

Wszystkie zlecenia na giełdzie realizowane są przy zachowaniu priorytetu ceny i czasu złożenia zlecenia.

Priorytet ceny oznacza, że:

  • zlecenia kupna z wyższym kursem realizowane są przed zleceniami kupna z niższym kursem,
  • zlecenia sprzedaży z niższym kursem realizowane są przed zleceniami sprzedaży z wyższym kursem.

Priorytet czasu oznacza że, w przypadku gdy dwa złożone zlecenia mają taki sam kurs, jako pierwsze jest realizowane to zlecenie, które zostało złożone wcześniej.

Po wyznaczeniu kursu fixingowego następuje realizacja zleceń. Jako pierwsze w całości realizowane są: zlecenia po każdej cenie (PKC) i zlecenia z limitem ceny lepszym od wyznaczonego kursu. Następnie realizowane są zlecenia:

  • kupna z limitem wyższym od określonego kursu i zlecenia sprzedaży z limitem niższym niż określony kurs,
  • zlecenia po cenie rynkowej na otwarcie (PCRO) i zlecenia z limitem ceny równym wyznaczonemu kursowi jednolitemu - obie te grupy zleceń mogą być zrealizowane w części lub nawet nie zostać zrealizowane wcale.

W przypadku gdy wśród zleceń PKC oraz zleceń z limitem kursu, znajdują się zlecenia z limitem aktywacji, są one zrealizowane jako ostatnie w kolejności.

Niezrealizowane zostaną wszystkie zlecenia kupna z limitem ceny niższym oraz zlecenia sprzedaży z limitem ceny wyższym niż określony kurs.

Jeżeli wyznaczenie kursu jednolitego w dopuszczalnych przedziałach (widełkach) nie jest możliwe i nie można zawrzeć żadnej transakcji, podawany jest tzw. kurs nietransakcyjny wyznaczony odpowiednio na dolnych lub górnych widełkach, który jest kursem odniesienia dla następnego fixingu.

Szczegółowy przebieg sesji w systemie notowań jednolitych opisany został w artykule "Dzień na giełdzie".

Notowania ciągłe

W systemie notowań, który jest dominującym systemem handlu na giełdzie w Warszawie notowane są m.in.:

  • akcje spółek wchodzących w skład indeksów WIG20, WIG, MIDWIG, TechWIG, oraz akcje Narodowych Funduszy Inwestycyjnych,
  • akcje zakwalifikowane do segmentów Plus (rynek podstawowy) oraz Prim (rynek równoległy),
  • akcje nowych spółek wprowadzanych na rynek podstawowy,
  • pozostałe akcje o wystarczającej płynności,
  • obligacje - przede wszystkim obligacje skarbowe,
  • certyfikaty inwestycyjne funduszy inwestycyjnych,
  • wszystkie instrumenty pochodne – kontrakty terminowe, jednostki indeksowe, MiniWIG20, i opcje.

Kurs otwarcia wyznaczany o godzinie 9.30 (lub 9:00 dla kontraktów terminowych, jednostek indeksowych i opcji)  na podstawie złożonych zleceń określany jest przy zastosowaniu procedury fixingu. Po jego wyznaczeniu rozpoczyna się faza notowań ciągłych trwająca do godziny 16.10. Cechą charakterystyczną systemu notowań ciągłych jest to, iż cena po jakiej zawierane są transakcje zmienia się wielokrotnie w trakcie sesji. Przy realizacji zleceń w notowaniach ciągłych również obowiązują priorytety ceny i czasu. Obowiązuje zasada iż transakcje są zawierane po kursie równym limitowi ceny zlecenia, które oczekuje w arkuszu na realizację - jeżeli w arkuszu jest zlecenie sprzedaży z ceną realizacji 50 zł, a inwestor złoży zlecenie kupna z kursem 51 zł, zostanie zawarta transakcja po kursie 50 zł, czyli po cenie realizacji zlecenia sprzedaży, które oczekiwało w arkuszu.

O godzinie 16.20 odbywa się fixing na zamknięcie notowań ciągłych. Zastosowanie fixingu służy wyznaczeniu rzetelnej ceny na rynku - kursu, który jest brany pod uwagę przy wycenie portfeli akcji, a także stanowi punkt odniesienia dla następnej sesji. Po określeniu fixingu odbywa się krótka 10 minutowa dogrywka, kończąca sesje giełdową.

Na zakończenie

System notowania akcji lub innego instrumentu może ulec zmianie. Akcje spółki mogą zostać przeniesione z notowań jednolitych do ciągłych, w sytuacji, gdy zanotują odpowiednią wysoką płynnością i wielkość obrotów. Dodatkowym powodem sprzyjającym "awansowi" spółki do notowań ciągłych jest podpisanie przez nią umowy z animatorem emitenta, który będzie wykonywał swe obowiązki na zasadach określonych dla animatora rynku.

Oczywiście możliwa jest również "degradacja" – przeniesienie akcji z notowań ciągłych do notowań jednolitych, w sytuacji, gdy zanotuje się znaczący spadek płynności obrotu.

Autor artykułu
Jarosław Ziębiec, GPW w Warszawie


Ocena:
1 gwiazdka2 gwiazdki3 gwiazdki4 gwiazdki5 gwiazdek
Liczba oddanych głosów: 41

Ilość komentarzy: 0
Wasze komentarze