Strona nbportal.pl używa ciasteczek (cookies) umożliwiających właściwe jej działanie.. Dowiedz się więcej. Akceptuje

POLITYKA MONETARNA: Stopy procentowe na świecie

Niedziela, 2 kwietnia 2006  13:52 | Autor:
Zdjecie: POLITYKA MONETARNA: Stopy procentowe na świecie

Jakie właściwie są stopy procentowe w różnych krajach świata? I dlaczego ich mechaniczne porównywanie jest ryzykowne?

Na początek uwaga generalna. Otóż warto mieć na uwadze, że stopa stopie nierówna.Dlaczego? Porównując wysokość stóp procentowych w różnych krajach na świecie koniecznie trzeba zwrócić uwagę na różnice w polityce monetarnej różnych banków centralnych. Bo wbrew pozorom nie jest tak, że można ot tak po prostu porównać stopy w kraju X do stóp w Y. Nawet z pozoru podobne w konstrukcji stopy w różnych krajach mogą znacznie się różnić. Nie wolno zapominać także o różnicach w sytuacji gospodarczej i fazie rozwoju, w której dany kraj się znajduje.

Bardzo szybkie spojrzenie na stopy procentowe na świecie - zacznijmy od dwunastu państw Unii Gospodarczo-Walutowej, do której prędzej czy później dołączy Polska. W strefie euro podstawowymi parametrami polityki pieniężnej są stopy procentowe Europejskiego Banku Centralnego. Za najważniejszą z trzech uważa się główną stopę operacji refinansowych, która po dwóch podwyżkach w grudniu i marcu wzrosła do 2,5 proc. z najniższego poziomu w historii. Historia ta jest siłą rzeczy bardzo krótka, jako że EBC działa dopiero od 1998 roku. Początkowo jego stopa refinansowa wynosiła 3 proc. a najwyższą wartość osiągała pomiędzy październikiem 2000 r. a majem 2001 r - 4,75 proc. Potem w 2003 roku, po siedmiu kolejnych obniżkach, spadła do - 2 proc.

Jak wiemy, nie wszystkie kraje europejskie należą do strefy euro. Do takich zalicza się choćby Szwecja z najstarszym na świecie bankiem centralnym - Riksbankiem. Stopa repo w Riksbanku po dwóch podwyżkach dokonanych w tym roku wynosi 2 procent, przy czym historia stopy repo szwedzkiego banku centralnego jest znacznie krótsza niż samej instytucji i liczy sobie niespełna 12 lat.

Podstawowym narzędziem Rezerwy Federalnej czyli amerykańskiego systemu banków centralnych, są operacje otwartego rynku. Polegają one na zakupie lub sprzedaży rządowych papierów wartościowych. Ich celem jest osiągnięcie pożądanego poziomu krótkoterminowej stopy funduszy federalnych, czyli oprocentowania pożyczek jednodniowych udzielanych sobie przez banki komercyjne. Stosunkowo niedawno, do czerwca 2004 roku był to zaledwie 1 proc. Po serii piętnastu podwyżek o ćwierć punktu procentowego, wzrosła do 4,75 procent. Ale rekordowo niskie stopy są wciąż w Japonii. Oficjalna stopa dyskontowa jest tam bliska zera - wynosi 0,1 proc. Operacje otwartego rynku są przeprowadzane przy użyciu znacznie szerszej palety instrumentów niż w przypadku Fed - oprócz papierów rządowych w grę wchodzą nawet certyfikaty depozytowe prywatnych instytucji finansowych.

Wróćmy jednak do Europy, i to od razu w bliskie nam rejony, do Czech. Dwutygodniowa stopa repo, główna stopa Narodowego Banku Czech na początku ubiegłego roku w wyniku trzech obniżek spadła do 1,75 procent. W październiku została jednak podwyższona do 2 procent. Na Słowacji jej odpowiednik, również dwutygodniowa stopa repo,  po podwyżce na początku marca o pół punktu procentowego, wynosi 3 proc.

Z kolei główna stopa Narodowego Banku Węgier w wyniku szesnastu obniżek dokonanych między marcem 2004 roku, a wrześniem ubiegłego roku, spadła z 12,5 do 6 procent.

Dzieje stóp procentowych Banku Rosji są pełne dramatycznych meandrów. Od grudnia najważniejsza stopa refinansowa wynosi 12 proc., ale jeszcze niedawno była znacznie wyższa. Podczas kryzysu finansowego w 1998 roku Bank Rosji na krótko podniósł stopę z 30 do 150 proc., a następnie obniżył do 60 proc.

Niektóre banki wyznaczają sobie swój cel w bardzo specyficzny sposób. Na przykład Szwajcarski Bank Narodowy działa tak, by - za pomocą własnych stóp procentowych - utrzymać w wyznaczonym przez siebie przedziale poziom trzymiesięcznej stopy LIBOR, ustalanej na rynku międzybankowym w Londynie. Aby osiągnąć wyznaczone sobie cele, SBN wpływa na LIBOR za pośrednictwem krótkoterminowych operacji repo, tak, aby znajdowały się one w pożądanym przedziale. Po czterech podwyżkach dokonanych w ostatnich dwóch latach wynosi on obecnie 0,75 - 1,75 procent.

Autor artykułu

Jak widać, porównanie stóp procentowych w różnych krajach to skomplikowana sprawa. Trzeba wziąć pod uwagę nie tylko to, do czego ta stopa służy, rodzaj papierów wartościowych do których się stosuje. Istotne jest też porównanie sytuacji kraju.

Źródło: serwisy internetowe banków centralnych


Ocena:
1 gwiazdka2 gwiazdki3 gwiazdki4 gwiazdki5 gwiazdek
Liczba oddanych głosów: 0
Ilość komentarzy: 0 Pokaż wszystkie Dodaj komentarz

Wasze komentarze