PKB mierzy całkowity produkt danej gospodarki, a więc musimy w nim uwzględniać również towary niesprzedane – służy temu dodanie zmian ilości towarów zalegających w magazynach przedsiębiorstw, które włączane są jako składnik akumulacji prywatnej. Samochód wyprodukowany w 2006 roku i sprzedany w roku 2007 musi być uwzględniony w strumieniu PKB za rok 2006 ale nie za rok 2007, bo nie jest wyrazem produkcji z tego roku! Oczywiście w PKB uwzględniamy jedynie zmiany zapasów – wliczanie poziomu zapasów prowadziłoby do wielokrotnego liczenia tych samych dóbr. Budownictwo nie wymaga praktycznie wstępnego komentarza: będziemy się nim zajmować w rozbiciu na budownictwo przemysłowe i mieszkaniowe.  

Zapasy

Zapasy są wyrazem wytworzonej, lecz niesprzedanej produkcji. Ich kształtowanie się jest procesem bardzo skomplikowanym; zależy między innymi od produkcji, stopnia wykorzystania aparatu produkcyjnego, dynamiki cen, terminów dostaw czy niezrealizowanych zamówień. Np. duża produkcja w warunkach niskiego popytu sprzyja gromadzeniu niesprzedanych towarów przy niskim popycie. Długie terminy dostaw zachęcają do bieżącej produkcji i przechowywania towarów na przyszłość w przypadku słabo wykorzystanego aparatu produkcyjnego. Spadające ceny mogą zachęcać do szybkiej sprzedaży towarów, które mogą się łatwo zepsuć, natomiast towary łatwo poddające się składowaniu mogą spokojnie poczekać na lepsze relacje cenowe.

Zapasy utrzymywane są z wielu powodów: ze względu na korzyści wynikające z dokonywania zakupów i dostaw w dużych ilościach (np. wynikające z niepodzielności środków transportu), w celu zapewnienia ciągłości wytwarzania, unikania fluktuacji produkcji (spowodowanych nadmiernym lub niedostatecznym popytem). Oczywiście przechowywanie towarów pociąga za sobą również koszty – określa je stopa procentowa, koszty ubezpieczenia, składowania, opodatkowanie, straty z powodu obniżenia jakości przechowywanych dóbr, prawdopodobieństwo niekorzystnej zmiany cen itp.           

Ważną kategorią są zapasy produkcji w toku. Pozytywnie kształtują one ciągłość procesu produkcyjnego. Trudno jest dokładnie planować cały proces wytwarzania, szczególnie gdy w grę wchodzi wiele faz produkcji. Utrzymywanie produktów w różnym stopniu przetworzenia zapobiega nieoczekiwanym przestojom na różnych etapach procesu produkcyjnego.  

Istnieje także osobna kategoria zapasów buforowych, które utrzymywane są w obawie przed problemami z zaopatrzeniem lub nagłym wzrostem sprzedaży. Utrzymywanie tego typu zapasów pozwala również na lepszy (bardziej uważny i czasochłonny) wybór źródeł zaopatrzenia oraz lepszą kontrolę materiałów trafiających do produkcji.