Następnie dowiemy się, że popyt inwestycyjny ma charakter wtórny do popytu konsumpcyjnego. Zobaczymy również skąd bierze się korelacja popytu inwestycyjnego ze stopami procentowymi. Mechanizmy poznane w tej części artykułu posłużą w ostatniej odsłonie do naszkicowania schematu zmian popytu na maszyny i urządzenia oraz całej akumulacji prywatnej w przebiegu cyklu koniunkturalnego.  

Podaż dóbr inwestycyjnych – triumf koncentracji produkcji

Rynek dóbr inwestycyjnych charakteryzuje się daleko idącą koncentracją po stronie podaży. Obowiązuje zasada 20/80, w myśl której 20% producentów zaspokaja potrzeby 80% przedsiębiorstw. Co więcej, przedsiębiorstwa produkujące dobra inwestycyjne skupione są w krajach najbardziej zaawansowanych technologicznie. U podstaw takiej koncentracji leżą rosnące korzyści skali, koncepcja międzynarodowego cyklu życia produktu oraz luki technologicznej. Czynniki te powodują, że tak naprawdę tylko niewiele ośrodków produkcyjnych jest w stanie ponieść olbrzymie koszty związane z odpowiednimi badaniami technologicznymi, utrzymać kosztowną produkcję w początkowym stadium życia produktu oraz zapewnić opłacalną skalę jego komercyjnego wytwarzania.

Innowacyjne produkty powstają przede wszystkim w krajach bogatych, które mogą sobie pozwolić na przeznaczenie dużej ilości środków pieniężnych na niezbędne badania naukowe. Taka sytuacja sprawia, że kraje te są również siłą rzeczy najbardziej zaawansowane technologicznie. Koncepcja luki technologicznej podkreśla, że nowe i innowacyjne dobra inwestycyjne powinny się pojawiać właśnie w tych krajach – do państw o mniejszym potencjale technologicznym produkty takie trafiają raczej wtórnie, po upłynięciu pewnego okresu czasu, w którym mogą one opanować naśladowanie technologii kraju innowatora. W celu wytłumaczenia tego fenomenu przydatna staje się teoria międzynarodowego cyklu życia produktu. W pierwszej fazie (innowacji) nowe towary powstają tylko w pewnej ograniczonej grupie krajów, które mają przewagę nad innymi: lepsze czynniki produkcji, lepszy potencjał technologiczny, bardziej chłonny rynek itp. Następnie produkt wchodzi w fazę dojrzewania – technologia jego wytwarzania jest doskonalona, z reguły obniżane są również koszty produkcji. W miarę jak informacja o nowym wyrobie jest rozpowszechniana, pojawiają się kraje, które są w stanie kopiować innowacyjny produkt – jest to domena fazy standaryzacji. To właśnie wtedy większość dotychczas innowacyjnych produktów ma szansę na pojawienie się w krajach na niższym poziomie rozwoju gospodarczego. Warto w tym miejscu jednak nadmienić, że kraje te są w stanie produkować jedynie dobra inwestycyjne, które tak naprawdę nie mają już charakteru innowacyjnego i służą do produkcji dość standardowych dóbr. Wszelkie nowinki techniczne używane przy produkcji najnowszych towarów pozostają domeną krajów najwyżej rozwiniętych – tam właśnie koncentruje się podaż dóbr inwestycyjnych, które są najbardziej zaawansowane technologicznie.

Korzyści skali pojawiają się wszędzie tam, gdzie zwiększeniu nakładów towarzyszą większe przyrosty efektów. Dzieje się tak przede wszystkim w przedsiębiorstwach dużych, gdzie uruchomienie produkcji pociąga za sobą duże koszty stałe: zakup budynków, technologii wytwarzania, maszyn, szkolenie załogi itp. W miarę wzrostu produkcji koszty te rozkładane są na coraz większą liczbę jednostek towaru, przez co jego wytwarzanie staje się stosunkowo tanie dopiero przy stosunkowo dużym wolumenie produkcji. Znacznie utrudnia to wejście nowych producentów do branży. Muszą oni przede wszystkim ponieść wysokie koszty stałe (takie same jak operujący już na rynku potentat) oraz uzyskać odpowiednią skalę produkcji, co często bywa trudne w sytuacji, gdy dotychczas operująca firma jest w stanie samodzielnie zaspokoić popyt na dane dobro inwestycyjne (jak osiągnąć odpowiednią skalę wytwarzania, gdy tak naprawdę zbyt można znaleźć na niewielką liczbę towarów?).