Strona nbportal.pl używa ciasteczek (cookies) umożliwiajacych właściwe jej działanie. Dowiedz się więcej Akceptuję

PODATKI POŚREDNIE

       Drzewo haseł kluczowych

Podatki pośrednie stanowią rodzaj podatków związanych z zakupem towarów i usług. Zakup ten pośrednio wskazuje na istnienie u podmiotów (osób fizycznych lub prawnych) dochodu, który podlega opodatkowaniu. Ostateczne opłacenie i odprowadzenie całości podatku do budżetu państwa następuje zazwyczaj w momencie, gdy dany towar lub usługa zostaje nabyta przez finalnego użytkownika (tak jest w przypadku podatku VAT).

Podatki pośrednie naliczane są zazwyczaj w sposób: liniowy (ad valorem, tzn. proporcjonalnie do wartości nabywanych towarów i usług), kwotowy (określona kwota podatku przy sprzedaży jednostkowej ilości towaru) lub liczbowo-kwotowy (kombinacja rozwiązania pierwszego i drugiego). Możliwe jest natomiast różnicowanie wysokości stawki dla różnych towarów i usług.

Dwa najbardziej typowe podatki pośrednie to podatek od towarów i usług (VAT) i podatek akcyzowy.

• Podatek od towarów i usług (VAT) płacony jest w momencie zakupu towarów i usług przez finalnego odbiorcę. Istotą konstrukcji tego podatku jest wielofazowość –przedsiębiorstwo, które zakupiło surowce, materiały i usługi używane do dalszej produkcji, może odliczyć sobie zapłacony podatek VAT, tak by nie został on naliczony podwójnie (raz w momencie opodatkowania tych surowców, a po raz drugi przy opodatkowaniu finalnego produktu). W Polsce mają zastosowanie obecnie 4 rodzaje stawek podatku VAT: stawka podstawowa 22%, stawka obniżona 7%, stawka zerowa 0% (przy eksporcie oraz niektórych towarach, których niska cena jest szczególnie ważna dla polityki gospodarczej państwa), oraz czasowo stawka przejściowa 3%. Niektóre kraje, w tym USA, zamiast podatku VAT stosują mniej skomplikowany, ale wprowadzający nieco więcej zakłóceń do funkcjonowania gospodarki podatek obrotowy.
Podatek akcyzowy jest specyficznym podatkiem od spożycia, płaconym w momencie zakupu niektórych towarów i usług przez finalnego odbiorcę. Zazwyczaj podatek ten stosuje się o odniesieniu do towarów uznawanych za luksusowe, charakteryzujące się sztywnym popytem (czyli takim, który nie spada wraz ze wzrostem ceny) albo towarów, których spożycie państwo chce ograniczyć z przyczyn społecznych. Podatek akcyzowy jest jednym z najstarszych podatków, jakie zna historia gospodarki (w Polsce wprowadzono go w średniowieczu). Typowymi towarami opodatkowanymi akcyzą są: alkohol, paliwa silnikowe oraz tytoń.

Należy zauważyć, że podatki pośrednie stanowią zazwyczaj najpewniejsze i najbardziej stabilne źródło dochodów sektora finansów publicznych (w Polsce stanowią ponad jedną trzecią całości tych dochodów). Bierze się to z faktu, że niezależnie od stanu koniunktury gospodarczej ludzie muszą kupować towary i usługi niezbędne do życia, a wahania skali sprzedaży są mniejsze, niż np. wahania skali zysków przedsiębiorstw.

 

« powrót